وگاهى فتنه هاى خارجي را . يا آنكه فتنه ها را بر أساس تأثيرى كه بر مسلمانان مىگذارد توصيف مىكردند . بررسى تعداد فتنه ها ويا انطباق آنها با تاريخ مسلمانان مهم نيست بلكه مهم ، شناخت آخرين فتنه اى است كه همه معتقدند با ظهور حضرت مهدى ( عليه السلام ) آشكار خواهد شد . در أحاديث ، ويژگى هاى اين فتنه بسيار شبيه به توطئه أخير غربى ها است كه در ابتداى قرن حاضر دشوارى ها ومصيبت هاى بسيارى را بر ملل مسلمان وارد كرده است ، چرا كه غربى ها در داخل سرزمين هاى اسلامى با ما جنگيده وبر ثروت وسرنوشت ما مسلط گشته‌اند وشرقي ها نيز در اين توطئه با آنان همكارى كرده وبخشي از سرزمين مسلمانان را تصرف وآثار اسلام را از آن محو ساخته وآن را تحت فرمانروائى خود درآورده‌اند . اينها نمونه‌هايى از أحاديث است : از پيامبر أكرم ( صلى الله عليه وآله ) نقل شده كه فرمود : " چهار فتنه وآشوب بر أمت من وارد شود كه در فتنه أول ، خونها جارى ودر دومى ، خونها جارى وأموال پايمال ودر فتنه سوم ، خونها جارى ، أموال پايمال ونواميس مردم هتك شوند . اما فتنه چهارم فتنه اى كور وكر وفراگير است وهمچون كشتى گرفتار در درياى متلاطم راهى براي نجات آن ديده نشود ومردم پناهگاهى نيابند . آن فتنه از شام آغاز شود وعراق را فرا گيرد . سرتاسر جزيره را درهم كوبيده وبلا وگرفتارى ، مردم را همچون پوست دباغى شده كند ، هيچ كس نمى تواند بگويد : بس كنيد ودست نگهداريد ! اگر آن فتنه را از ناحية اى بر طرف سازند از ناحية اى ديگر سربرآورد " ( 1 ) ودر روايتي آمده است : " زماني كه فتنه فلسطين رخ دهد ، وضع شام همچون آب درون مشك آشفته شود وچون وقت پايانش فرا رسد ، پايان پذيرد . در حالي كه شما جماعتى پشيمان واندكيد . " ( 2 )

--> ( 1 ) الملاحم والفتن ص 17 . ( 2 ) ابن حماد ص 63 . به اين ماجرا در بخش " نقش يهود در عصر ظهور " خواهيم پرداخت .